Czy zdarzyło się Wam być stroną postępowania sądowego i nie wiedzieć co się dzieje w Waszej sprawie, a w szczególności jakie dokumenty znajdują się w aktach sprawy? Nie wszystkie pisma z akt są doręczane stronom postępowania. Takim przykładem jest np. wpływ dokumentów z Policji, z innej sprawy sądowej. Ponadto, zdarza się, że sąd nie zdąży doręczyć pism przed terminem rozprawy.
Polskie prawo przewiduje zasadę jawności. Co to oznacza? Czy możesz przeglądać akta swojej sprawy? A jeżeli tak to jak je zamówić?
Zasada jawności w postępowaniu cywilnym
Co do zasady rozpoznawanie spraw odbywa się jawnie. Chodzi o jawność wobec stron postępowania i uczestników postępowania cywilnego. Posługuję się określeniem: “co do zasady”, gdyż są przepisy szczególne, które wyłączają jawność.
Zasada jawności oznacza, że zarówno stronom jak i uczestnikom postępowania przysługuje prawo przeglądania akt sprawy sądowej, ale również wykonywanie kopii, fotokopii kart akt. Ponadto, osobom tym przysługuje prawo otrzymywania zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku z akt sprawy.
Prawo przeglądania akt mają również osoby, które uzyskają zgodę przewodniczącego.
Zasada jawności w postępowaniu karnym
Również w postępowaniu karnym, zarówno na etapie postępowania przygotowawczego, jak i później postępowania przed sądem strony, obrońcy, pełnomocnicy, przedstawiciele ustawowi mają prawo przeglądania akt, wykonywania kopii, fotokopii kart akt sprawy.
Takie prawo przysługuje także osobom, które otrzymały zgodę prezesa sądu.
Przegląd akt
Aby móc przejrzeć akta sprawy w pierwszej kolejności należy zamówić je w sądzie. W każdym sądzie znajduje się czytelnia akt.
Akta można zamówić stawiając się osobiście w sądzie w biurze obsługi interesanta lub bezpośrednio w czytelni. Ponadto, istnieje możliwość zamówienia akt telefonicznie, przez formularz kontaktowy podany na stronie internetowej sadu, wysłanie e-maila do sądu.
Do zamówienia akt należy przygotować następujące dane, które należy podać:
- sygnatura sprawy
- imię i nazwisko
- numer telefonu
Akta do czytelni zamawia się na konkretny dzień. Przed pandemią akta można było przeglądać w godzinach pracy sądu. Obecnie akta zamawiane są na konkretny dzień i konkretną godzinę.
Stawiając się w czytelni należy pokazać dowód osobisty pracownikowi Sądu. Pracownik sądu zaznacza w aktach, że akta są przeglądane przez osobę.
Należy wiedzieć, że przeglądając akta nie można na nich nic pisać, ani wyrywać stron.
W czytelni leżą formularze, które trzeba wypełnić, gdy wykonujemy fotokopię. Wpisuje się w nich numery kart, które są fotografowane.
W formularzu można również zapisać numery kart, których chce się otrzymać kopię. Jeżeli tych kart jest niewiele to zazwyczaj pracownik sądu na miejscu wykona ksero i wyda po uprzednim dokonaniu zapłaty w kasie sądu za kopię. Natomiast, jeżeli ilość kopii kart ma być większa to pracownik sądu umawia odbiór kopii na konkretny dzień.
Koszt wykonania kopii to 20 zł za każde rozpoczęte 20 stron. Obrazując to na przykładzie:
- w przypadku 1 strony koszt wynosi 20 zł
- w przypadku 20 stron koszt wynosi 20 zł
- w przypadku 21 stron koszt wynosi 40 zł
- w przypadku 40 stron koszt wynosi 40 zł
Informuję, że informacje zawarte na blogu nie stanowią porad prawnych ani opinii prawnych, a stan prawny jest z chwili opublikowania.